Çok fazla belirti vermeden yayılan ve çoğu zaman yutma zorluğuyla kendini gösteren yemek borusu kanserlerine kimi zaman yaşam koşulları kimi zaman da çevresel faktörler neden oluyor.
TÃœSÃœLENMÄ°Åž ET VE TUZLANMIÅž SEBZEDEN UZAK DURUN
Yemek borusu kanserlerinin görülme sıkııgı nedir?
Acıbadem Sağlık Grubu KonsüHan Genel Cerrahi Uzmam Prof. Dr. Nihat Yavuz: Yemek borusu kanseri(özofagus kanseri), dünyada görülen tüm kanserler arasında 6. sırada yer almaktadır. Erken belirti vermemesi nedeniyle hastalar hekime geç başvururlar. Bu yüzden hastaların çoğunda tanı konulduğunda hastalık ileri evrede olmakta ve tedavi yani tam iyileşme şansı azalmaktadır.
Daha çok kimlerde görülüyor?
Prof. Nihat Yavuz: Hastalık genellikle 50-70 yaÅŸ arasında görülür. Erkeklerde daha sık rastlıyoruz. Hastalığın görülme sıklığı coÄŸrafi olarak da farklılıklar gösteriyor. Batı ülkelerinde 100.000′ de 20 iken, UzakdoÄŸu ülkelerinde 100.000′ de 100 oranında rastlanıyor. Bu oran Güney Afrika’ da 100.00′ de 160, Kazakistan’ da 100.000′ de 540′lara kadar çıkıyor. Ãœlkemizde ise oran tam olarak bilinmese de DoÄŸu Anadolu bölgesinde daha sık görülüyor.
Yemek borusu kanserine neden olan sebepler nelerdir?
Prof. Yavuz: Yemek borusu kanserine neden olan faktörler kanserin tipine göre farklılıklar gösterir. Squamoz hücreli kanser gelişiminde alkol ve tütün tüketimi en önemli rolü oynar. Buna tütsülenmiş et, tuzlanmış sebzelerle beslenme, sıcak sıvıların alınması, vitamin-mineral eksiklikleri ve birtakım hastalıklar (akalazya gibi) da rol oynarlar. Adenokanser gelişmesinde ise gastroözofageal reflü önemli bir rol oynamaktadır.
Ne tür belirtilerle ortaya çıkar?
Prof. Dr. Yavuz: Yemek borusu kanserlerinde hastaların yüzde 90′ında yutma güçlüğü ve kilo kaybı ilk belirtileri oluÅŸturur. Yutma güçlüğü gittikçe ilerleyen bir özellikte olup hastalar önce katı gıdaları daha sonra yumuÅŸak gıdaları ve en sonunda da suyu bile yutamadığını söyler. Bunlara ilaveten aÄŸrılı yutma, yediklerinin aÄŸzına geri gelmesi, göğüs arkasında aÄŸrı, gıdaların aspirasyonuna baÄŸlı akciÄŸer enfeksiyonu geliÅŸeb!lir. Ä°lerlemiÅŸ olgularda ses kısıklığı, soluk borusu ile yemek borusu arasında fistül geliÅŸimi görülebilir.
Hastalığın tanısı hangi aşamalardan sonra konulur?
Prof. Dr. Yavuz: Hastaların fizik muayenesinde kilo kaybına ait bulgular, ele gelen lenf leri saptanabilir. Tanıda kullanılan yöntemler sırasıyla radyoloji yani Naçlı film ile yemek borusu ve ınide filmlerinin çekilmesi, endoskopi-hjyopSi, bilgisayarlı tomografi yani göğüs ve karın bölgesinin tomografkinin çekilmesi he!ll tanı hem de hastalığın evrelendirilmesi açısından önemlidir. Endoskopik ultrasonografi (endoskopi allında tümörün derinliğini saptayıp biyopsi alınarnıza olanak sağlar) en sık kullanılan tanı yöntemleridir. Bunların yanı sıra MR (manyetik rezonans görüntüleme) ve PET (Pozitron Eınisyon Tomografisi) nadir olarak kullanılan yöntemlerdir. Özellikle PET hastalığın yayılmış olması halinde önemlidir.
Tedavisinde hangi yöntemler kullanılır?
Prof. Dr: Yavuz: Yemek borusu kanseri tanısı konulup ve hastalığın evresi saptandıktan sonra tedavide nasıl bir yol izleneceği önemlidir.